Category Archives: Fragmenty

Bastiat: Co widać i czego nie widać (część 1)

W sferze ekonomii każdy czyn, zwyczaj, instytucja, prawo pociąga za sobą nie jeden, lecz całą serię skutków. Niektóre z nich są natychmiastowe – te widać, inne pojawiają się stopniowo – tych nie widać. Można pozazdrościć tym, którzy potrafią je przewidywać.

Polityka i inne fetysze

Banałem jest stwierdzenie, że utrzymywanie się jakiejś instytucji spowodowane jest wyłącznie przez dominujące nastawienie do niej, przez zestaw kategorii, w jakich ludzie zwyczajowo o niej myślą. Tak długo – i tylko tak długo – jak kategorie te są korzystne, instytucja żyje i zachowuje swą siłę.

Gwiazdowski: Krótka historia podatku dochodowego

 Podatkiem, który wywołuje zdecydowanie najwięcej emocji politycznych, jest podatek dochodowy od osób fizycznych. Jak zauważył Irving Kristol, intelektualna historia tego podatku, która dopiero musi zostać w całości napisana, jest fascynującym tematem (1.

Władza społeczeństwa a władza państwa

Jeżeli zajrzymy pod powierzchnię naszych spraw publicznych, możemy dostrzec jeden podstawowy fakt, a mianowicie daleko posuniętą redystrybucję władzy między społeczeństwem i państwem. I ten właśnie fakt stanowi prawdziwy obiekt zainteresowania badacza cywilizacji.

Polacy 1920: opowieść o dorastaniu

Trwają obchody 97 rocznicy Bitwy Warszawskiej z bolszewikami 1920 roku, określanej mianem "Cudu nad Wisłą". Wydawnictwo AA, dwa lata temu wydało książkę Jarosława Szarka "1920. Prawdziwy Cud nad Wisłą. Przebudzenie Polaków". Publikujemy wstęp do tej książki napisany przez prof. Andrzeja Nowaka.

Wołyń 1943 – szał bestialstwa

Tymczasem na Wołyniu, następnego dnia po krwawej niedzieli, Polaków mordowano w 50 miejscowościach powiatów horochowskiego, włodzimierskiego i zdołbunowskiego.

„Państwo powinno uwolnić ludzi od biedy”

Kiedyś mieszkańcy Stanów Zjednoczonych wydali wojnę ubóstwu. Sukces odniesiony w tej wojnie nie ma sobie równego. Nie nazywali tego zresztą wojną przeciw ubóstwu. Mówili raczej, że usiłowali "promować ogólny dobrobyt", zaś instrumentem, jakim się do tego celu posłużyli, była nowa Konstytucja dla rządu o ściśle ograniczonej władzy.

Ludwig von Mises: Wolność

Filozofowie i prawnicy poświęcili wiele energii na próby zdefiniowania pojęcia wolności (freedom) i swobód politycznych (liberty). Trudno powiedzieć, żeby zakończyły się one powodzeniem.

Michael Novak – intelektualny obrońca kapitalizmu – zmarł 17 lutego 2017 roku

17 lutego 2017 roku zmarł Michael Novak, amerykański politolog, ekonomista i teolog. Był jednym z tzw. neokonserwatystów (niegdyś członkowie Partii Demokratycznej), którzy wywarli znaczący wpływ na politykę USA za rządów Ronalda Reagana. Propagował wolny rynek i starał się wykazywać, że nie kłóci się on z nauczaniem chrześcijańskim.

Antykapitalistyczne uprzedzenia amerykańskich intelektualistów

Negatywny stosunek intelektualistów do kapitalizmu jest zjawiskiem powszechnym, najwyraźniej widocznym w USA. Dla jego wyjaśnienia należy trochę uwagi poświęcić tak zwanym wyższym sferom, czyli temu, co zwykliśmy z francuska nazywać le monde.

Dolar bezwzględnie niszczy funta, gdyż wielcy muszą być bezwzględni

"Dla współczesnego człowieka nieskończenie irytujące jest to, że we wspólnym wielkim działaniu przeciwko faszyzmowi straciliśmy ¼ otrzymanego z powrotem majątku narodowego, co znaczy, że w ciągu następnego pół wieku musimy płacić haracz tym państwom, które na wojnie się wzbogaciły".
The Economist

Wielkie mity na temat Wielkiego Kryzysu

Dawne mity związane z wielkim kryzysem nie umarły. W dalszym ciągu pojawiają się one w podręcznikach ekonomii i nauk politycznych. Poza sporadycznymi tylko wyjątkami można tam znaleźć sformułowanie największego mitu XX wieku. Brzmi ono następująco: Odpowiedzialny za wielki kryzys był kapitalizm oraz wolnorynkowa ekonomia i dopiero interwencja rządu spowodowała uzdrowienie amerykańskiej gospodarki.