Koniec świata?

Według pewnej przepowiedni, dokładnie dzisiaj tj. 23 września 2017 r. ma nastąpić koniec świata Czytaj więcej »

 

Państwo zabija sport

Rozpoczęły się Igrzyska Olimpijskie w Soczi. Przez cały czas trwania imprezy będziemy bombardowani, poprzez media głównego nurtu, propagandą sukcesu – trąbiącą ile to medali nie przywiozą nasi herosi, jaki to nasz sport zimowy nie jest silny, jakie szanse, jakie perspektywy… bajki dla dzieci do lat trzech to przy tym naprawdę rzeczywista sprawa. Oczywiście skończy się to wszystko jak zwykle: kilkoma krążkami i kupą śmiechu.



Ci sami dziennikarze, którzy teraz nawołują do kibicowania, po całym rosyjskim spektaklu będą grzmiącym głosem rozliczać trenerów, sportowców, działaczy a nawet ministrów i partię rządzącą. Patrząc na to z boku nie da się nie zauważyć celowości takich działań – najpierw rozbudzić nadzieję do poziomu absurdu, później gnoić za brak sukcesów, bo przecież pompowany balonik zawsze w końcu osiąga punkt krytyczny i pęka z hukiem.

Ale czy sukcesy są jeszcze w polskim sporcie możliwe? W dzisiejszym polskim sporcie – należy sprecyzować – trapionym chorobą układu krążenia, zżeranym przez nowotwór korupcji i przerośniętej biurokracji, drapiącym swe owrzodzone cielsko niczym weneryk zarażony kiłą.

Wybaczcie, Szanowni Państwo, ten niezbyt przyjemny wstęp. Nie mam jednak zwyczaju owijania w bawełnę i upiększania rzeczywistości. Nasz sport jest dokładnie w takim stanie w jakim go przedstawiłem – i nie zmieni tego stanu żadna, nawet najdroższa, rządowa kampania promocyjna. Wszechobecna bylejakość, kolesiostwo, korupcja i – przede wszystkim – zatruwający wszystko aparat biurokratyczny są bezpośrednią przyczyną tego, że nasz prawie czterdziestomilionowy kraj nie jest w stanie konkurować z innymi państwami na arenie sportowej. Ale czy aby na pewno tylko na arenie sportowej? Czy sport nie jest przypadkiem odzwierciedleniem stanu funkcjonowania całego kraju? Czy brak sukcesów atletycznych nie jest odbiciem sytuacji panującej w innych obszarach działalności? – w biznesie, w nauce, w dyplomacji. Czy ta postępująca agonia sportu nie jest jedynie przedsionkiem agonii całej III RP?

Im prędzej odpowiemy sobie na to pytanie, im prędzej znajdziemy właściwą przyczynę choroby – tym prędzej będziemy mogli zastosować skuteczną terapię uzdrawiającą. Bo sytuacja jest co prawda trudna, żeby nie powiedzieć, że jest beznadziejna – ale przecież nawet i chorych psychicznie można wyleczyć. Pod warunkiem podjęcia działań we właściwą porę. I chyba owa pora w naszym przypadku się zbliża – czy zatem zaczniemy działać? Czy nie prześpimy momentu, po którym jedyną alternatywą będzie już tylko amputowanie kolejnych, zgniłych części tego schorowanego organizmu? Momentu po którym będziemy mogli powiedzieć wyłącznie, powtarzając za młodzieżową terminologią: “lecz się na nogi, bo na głowę już za późno”.

To zapożyczone z młodzieżowego slangu powiedzenie może być dla nas, bądź co bądź, całkiem słusznym kierunkowskazem. Ryba bowiem psuje się od głowy, i to od głowy trzeba zacząć skuteczną terapię! A mówiąc o głowie nie mam na myśli wszelkiej maści związkowych organizacji czy innych kłębowisk biurokratycznej narośli. Jest to co prawda problem ważny, jednak nie jest on przyczyną – jest skutkiem. Przyczyną jest natomiast zakres kompetencji organów państwowych, którym, jako suweren, obdarzyliśmy III RP. Powstałe w 2005 roku, w miejsce Polskiej Konfederacji Sportu, Ministerstwo Sportu i Turystyki jest tego bezpośrednim objawem. Właśnie poprzez uznanie, że to rząd powinien zajmować się “zarządzaniem” sportem przypieczętowaliśmy dzisiejszy stan rzeczy. Nie chcę się w tym miejscu wdawać w rozległe dywagacje nad zakresem funkcjonowania organów państwowych, napiszę więc tylko, że nie widzę powodu – zarówno ekonomicznego, jak i moralnego – dla którego pieniądze podatnika miałby być pompowane w jakąkolwiek formę sportu, czy rozrywki. Mówiąc inaczej: sport, podobnie jak kultura oraz inne dziedziny ludzkiej działalności, nie jest tym, czym powinien zajmować się aparat państwowy. Przede wszystkim dlatego, że robi to nieefektywnie – czego skutkiem jest dzisiejszy stan rzeczy.

Żeby jednak nie być gołosłownym podam przykład dyscypliny, która, jak na razie, jest całkowicie wolna od rządowej jurysdykcji – nie posiada ani związków, nie jest także w żaden sposób finansowana z ministerstwa. Pomimo tego, ba! – dzięki temu właśnie! – rozwija się wprost fenomenalnie. Są to Mieszane Sztuki Walki – skrótowo zwane MMA. Pomijając odbiór tego brutalnego sportu walki nie wolno przejść obojętnie wobec sukcesu jaki odnosi ta dyscyplina. Na świecie znana jest zalewie od dwudziestu lat, w Polsce – od nieco ponad dekady. Pomimo tego popularnością przyćmiła zawodowy boks, a inne sporty walki już dawno straciły wszelki dystans do niej. Największe imprezy tego typu w naszym kraju (jak choćby Konfrontacja Sztuk Walki) regularnie przyciągają na trybuny po dwanaście tysięcy kibiców, a na otwartej antenie telewizji w szczytowym momencie widowisko ogląda sześć milionów telewidzów! Jednak nie tylko zawodowe imprezy – wzorowane na modelu bokserskim właśnie – przynoszą dochody. Scena amatorska również rozwija się błyskawicznie, na turnieje dla młodzieży przyjeżdża regularnie po kilkaset osób a wszystko opiera się na całkowicie prywatnych inicjatywach.

Rzecz jasna nie można przesadzać z zachwytami – Polska nie “wyprodukowała” jeszcze mistrzów Mieszanych Sztuk Walki formatu światowego, jednak kilkunastu rodaków walczy z sukcesami na największych globalnych galach (w tym kilku w Ultimate Fighting Championship – najpotężniejszej organizacji w tym sporcie) a sam światowy hegemon, amerykańskie UFC, dostrzegł potencjał nadwiślańskiego rynku i już w tym roku zorganizuje w Polsce swoją europejską galę – obok Londynu i Sztokholmu! Całkiem nieźle, jak na zaledwie dziesięć lat istnienia dyscypliny.
Dlaczego zatem o wiele bardziej zakorzeniony w świadomości społeczeństwa boks systematycznie traci widza, traci pieniądze? Dlaczego tak szlachetne dyscypliny jak judo, czy zapasy – mimo olimpijskich tradycji i finansowania z budżetu – nie mogą zwalczyć trapiących ich problemów i wydać na świat zawodników odnoszących sukcesy na arenie międzynarodowej? – w zapasach mamy co prawda Damiana Janikowskiego, jednak już dziś deklaruje on chęć przejścia do MMA głównie z powodów finansowych. Czy aby przyczyna nie tkwi w całkowicie złym modelu funkcjonowania sportu w naszym kraju?

Stany Zjednoczone nie wydają przecież z budżetu ani dolara na sport a na każdych mistrzostwach, na każdych Igrzyskach, plasują się w czołówce medalowej. Mało tego, w USA nie ma nawet Ministerstwa Sportu – co tylko pokazuje, że większość obecnych ministerstw to “ministerstwa głupich kroków” z których w latach siedemdziesiątych wyśmiewał się Latający Cyrk Monty Pythona.

Dziś nikt się już nie śmieje. Każde ministerstwo traktowane jest jak coś koniecznego – niemalże niezbędnego do funkcjonowania świata. Skoro jednak oddaliśmy ministrom władzę nad wszelką formą aktywności – nie możemy się dziwić, że jest jak jest. Jak to powiedział Ronald Reagan: “rząd nie jest dla nas rozwiązaniem, jest dla nas problemem.” I rzeczywiście, w większości przypadków rząd zamiast naprawiać problemy – powoduje je. Brak powiązania pomiędzy podejmowanymi decyzjami a ich konsekwencjami finansowymi jest istotnym ogniwem dzisiejszej patologii – nie tylko zresztą w sporcie. Mówiąc prościej, gdy którykolwiek minister, czy nawet urzędnik państwowy, podejmuje decyzję, nie odpowiada za nią własnym majątkiem. W razie popełnienia błędu może najwyżej liczyć się z tym, że zostanie zdymisjonowany i przeniesiony na mniej eksponowane stanowisko. Jest to zarówno niesprawiedliwe – dlaczego bowiem ktoś, kto nie ma nic wspólnego z własnością konkretnych podmiotów ma decydować o ich być albo nie być – ale także nieefektywne! Jakaż bowiem motywacja przyświecała ministrze Joannie Musze, kiedy w zeszłym roku przeprowadzała słynną reformę sportu, dzieląc dyscypliny na poszczególne grupy finansowania? Czy w razie gdyby owa reforma okazałą się błędem, pani Mucha straciłaby część swoich oszczędności? Oczywiście, że nie. Natomiast reforma ta miała kolosalne znaczenie dla tysięcy małych podmiotów – i nie jest istotne, czy były to konsekwencje pozytywne czy negatywne, bo ważne jest, że została podjęta na szczeblu państwowym, całkowicie odłączonym od kwestii finansowych zależności.

W zdrowej sytuacji to właściciel – czy to klubu sportowego, czy przedsiębiorstwa – decyduje o konkretnych ruchach. Jakie by one nie były, czy trafne czy nie, zawsze są to decyzje autonomiczne, które niosą za sobą skutki biznesowe. Błąd zaowocuje uszczupleniem majątku, decyzja trafna – odwrotnie. Dlatego właśnie to decyzje podejmowane na “szczeblu lokalnym” są moralne i odpowiednio umotywowane ekonomicznie – przedsiębiorca stara się robić jak najmniej potknięć, albowiem każdy naraża jego działalność na stratę.

Niestety, raz podjęta decyzja odbija się na późniejszych, dlatego problemy naszego państwa – są także problemami naszego sportu. Jako jeden z głównych winowajców braku sukcesów na arenie zmagań atletycznych wymieniłem rozrośniętą biurokrację. Całe chmary związkowców, urzędników wyższego i niższego stopnia zajmują się “naprawianiem” wszystkiego co tylko wpadnie w ich ręce. Oczywiście owo “naprawianie” to tylko taka przykrywka, żeby ładnie wyglądało, a w rzeczywistości jedyne czego chcą, to lepszych pensji dla siebie i synekur dla swoich znajomych. W efekcie aparat państwowy rośnie z roku na rok (wystarczy spojrzeć na pierwszy lepszy raport odnośnie zatrudnienia w sektorze publicznym) aż w końcu osiąga stan całkowitej nieprzydatności. Już w 1955 roku ten mechanizm bardzo dokładnie wyjaśnił profesor Cyril Northcote Parkinson pisząc, że rozrost instytucji prowadzi do całkowitego zaniku zdolności rozwiązywania problemów, do których rozwiązywania owa instytucja została powołana – co później zostało nazwane “prawem Parkinsona”.

Drugim efektem “upaństwowienia” sportu jest korupcja – bo skoro jest szansa “coś załatwić” w administracji publicznej, to dlaczego tego “czegoś” nie “załatwiać”? Sytuacja w której rząd ma możliwość ingerencji w sport jest sytuacją korupcjogenną i niczego dobrego przynieść nie może. I nie przynosi. Znana jest sprawa warszawskiej Gwardii, której obiekty sportowe idą pod młotek. No jasne, skoro jest okazja, to czemu nie skorzystać? Czemu nie sprzedać, nie zarobić? Dlaczego, skoro można – posiadając odpowiednie “argumenty” oczywiście – przekonać jednego polityka z drugim, że “tynk się sypie i nic dobrego z tej całej Gwardii nie ma” i kupić obiekt za dobre pieniądze – no czemu tego nie zrobić? Bo to niemoralne? Ależ całe nasze państwo tak funkcjonuje – czego przyczyny podałem kilkanaście zdań wyżej.

Rzecz jasna nie powinno tak być. To, że obiekty sportowe są wyprzedawane, a sekcje sportowe zabijane niczym uciążliwa mucha – i nie mam tu na myśli byłej już ministry – nie jest sytuacją właściwą. Bo jak nasz kraj ma odnosić sukcesy, w jakimkolwiek sporcie, kiedy zawodnicy nie mają gdzie trenować? – nie mają odpowiednich sal treningowych, odpowiedniego sprzętu i wyposażenia. Zgodzę się – nie tak powinno być! Tylko zamiast przeklinać polityków i sprzedajnych związkowców, staram się uchwycić sedno dzisiejszej beznadziei. A sednem jest właśnie władza państwa nad sportem. Co z tego, że za nią powinno iść dbanie o tę dziedzinę? Co z tego, powtarzam? Co miesiąc, wraz z podatkami i “składką” na ZUS państwo polskie zabiera nam 63% pensji – sześćdziesiąt trzy procent! – a doliczając do tego podatki jakie płacimy przy okazji zakupów wychodzi 83% (dane za Centrum im. Adama Smitha). Czy przez to nasza służba zdrowia funkcjonuje jakoś sprawniej? Czy armia jest dobrze wyposażona? Czy w urzędach nie ma kolejek? Czy pani w okienku jest miła? Czy emeryci dostają godziwe pieniądze na starość? Na jakiej podstawie zatem zakładamy, że rząd zadba o sport, kiedy nie wywiązuje się ze swoich podstawowych obowiązków!?

Jakiś czas temu zapisałem syna na judo. Do tego samego trenera u którego ja trenowałem przed laty. Po chwili wspomnień zeszliśmy na temat sportu a konkluzja całej wymiany zdań była prosta: nie ma pieniędzy, nie sposób niczego załatwić. I tu po raz kolejny ujawnia się jądro problemu – mentalność ludzi, nasza mentalność! Ta sama, dzięki której oddaliśmy w ręce rządu sport i inne obszary naszej aktywności. Dlaczego bowiem mamy coś od rządu załatwiać? Dlaczego ma nam coś dawać – i za co? Przecież rząd nie ma żadnych pieniędzy poza tymi, które wcześniej odbierze podatnikom? Dlaczego zatem mamy prosić się, by oddał nam część naszych pieniędzy i dotował sport, kulturę, zdrowie itd. I dlaczego w podanym jako przykład MMA nikt o to nie prosi, tylko bierze sprawy w soje ręce, szuka sponsorów, inwestuje i – przede wszystkim – stawia na sport! Bo wraz z sukcesami przyjdą sponsorzy – przyjdą pieniądze! Ale to Mieszane Sztuki Walki – dyscyplina nowoczesna, jeszcze nie zepsuta korupcją i układami. Warto jednak wzorować się na tym co dobre, a nie na tym co powszechne. Ta powszechność bowiem doprowadziła do tego, że nie mamy praktycznie żadnych sukcesów sportowych. A jeśli już zdarzy się jedna jaskółka, to jest to wynik indywidualnego talentu, determinacji i ciężkiej pracy, okupionej prywatnym poświęceniem – i taka jaskółka zdołałaby odnieść sukces w każdej, nie tylko naszej “republice bananowej”. Niezależnie od szerokości geograficznej i rządzącej partii politycznej. Tylko czy to, że mamy wybitne jednostki potrafiące przekuć się przez betonowa ścianę wszechobecnej biedy i beznadziei cokolwiek w naszej sytuacji zmienia?

Konfucjusz mawiał, że “naprawę państwa należy zacząć od naprawy pojęć.” Uważam, że owa naprawa pojęć, to zmiana ludzkiego myślenia. Czy ona się dokona? – nie wiadomo. Nie trudno jednak przewidzieć co się stanie, jeśli nie dokona się we właściwą porę. Co się stanie ze sportem, kiedy paradne Igrzyska Olimpijskie będą poprzedzane okresem skorumpowanej Olimpiady.

Jakub Bijan

Foto.: msport.gov.pl

Autor prowadzi stronę www.mmarocks.pl


14 Responses to Państwo zabija sport

  1. gosc napisał(a):

    dokładnie, dlaczego ktoś ma decydować na co nam odda nasze pieniądze(w postaci dotacji czy innego wsparcia finansowego)zamiast je samemu spozytkowac na to co nam jest potrzebne (w tym wypadku rozwój klubu czy organizacji sportowej)

  2. Marko napisał(a):

    W kapitalizmie sport spelnia dwie zasadnicze role: jest narzedziem trzymania w ryzach calych mas i odwracania ich uwagi od tego co sie naprawde dzieje. Paradoskiem jest, ze tysiace potrafi wyjsc na ulice i sie naparzac po meczu dwoch „zwasnionych” klubow a nikt nie zaprotestuje na trotuarach po kradziezy miliardow z wlasnej kasy (OFE-ZUS). Druga rola to pranie lewej kasy, w ustawianych walkach np. bokserskich (oszust Klitsch vel Kliczko jest tutaj centralna postacia, nigdy nie walczyl naprawde i niczego nie wygral) lub w tzw, meczach wielkich pseudodruzyn jak Barcelona, Real, Manchestery, Arsenal a przede wszystkim FC Bayern. Do tego dochodza „transfery wielkich graczy” gdzie miedzy soba lewi managerowie kasuja lewe prowizje a pilkarzyki z A – klasy (np. Roberto Lewan – ski) wielkie „kontrakty” Co ciekawe 80 % tzw, pilkarzykow i trenerow tych klubow to geje (czesto maja „zony” dla zmylenia przeciwnika) i nikt spoza tego srodowiska nigdy tam nie zagra, chocby mial talent 100 razy wiekszy od „geniuszy” kopanej typu Mesi czy Krystyna Ronaldo. Prawdziwy sport to byl kiedys na podworkach, gra miedzy trzepakami, tylko to bylo w czasach kiedy jeszcze nie bylo „wolnego rynku” i wszelkich z nim zwiazanych dewiacji spolecznych.

  3. belzebub napisał(a):

    dawno nie czytałem takich bredni…jakieś MMA było oglądane bo masy chciały widzieć Pudziana i tyle. To on był magnesem dla publiki. Nudna dyscyplina i tyle. Poza tym widzisz kolego, ja wolę żeby ministerstwo zwiększało nakłady na sport.

  4. graj tak dalej napisał(a):

    Tak! Tak! Belzebub niech ministerstwo (jeszcze pytanie które i czy sejm pozwoli?) zwiększa nakłady na sport najlepiej z twojej kieszeni – z twoich zarobków niech będzie to nawet 90%, a co tam nie moje zarobki, co sobie żałować niech będzie 99,99% twoich zarobków jedynie na sport, niech ministerstwo zwiększa!!!! Żeby zwiększyć, to musi zabrać, a komu? najlepiej – takim jak ty oraz Marko-podobnym.

  5. Marko napisał(a):

    graj tak dalej – radze ci zatankowac po drodze troche oleju. Sport nie jest finansowany z podatkow i nigdy tez nie byl. Nie masz pojecia o gospodarce, pieniadzu i funkcjonwaniu systemu. Nie bede ci tego tez tlumaczyl bo i tak nie zrozumiesz jak 99 % tobie-podobnym.

  6. graj tak dalej napisał(a):

    Jak nie jest? To z czego jest sport finansowany? Wytłumacz mnie biednemu zacofanemu i nie do końca nauczonemu? Spróbuj wytłumaczyć mnie maluczkiemu o Wielki Wszechwiedzący Mędrcu te wszystkie niuanse i meandry życia, racz wytłumaczyć mnie plebejuszowi, o którego, wydaje się mi walczysz interesy, te wszystkie przekręty LO. Błagam. Wysłuchaj o Wielki Wodzu Myśli wszelakiej swego raba. Bardzo proszę. Może coś pojmę z twoich wyjaśnień. O Wielki!!!!…. PROSZĘ

  7. belzebub napisał(a):

    W taki razie po co wydawać na sport dla dzieci i młodzieży…Przestańmy też uczyć historii, geografii i polskiego…uczmy wyłącznie ekonomii kapitalistycznej, że wygrywa ten, który ma więcej…a reszta to nieudacznicy! sport finansowany jest między innymi z gier liczbowych, których losowanie oglądasz w tv.

  8. Marko napisał(a):

    graj tak dalej- gdybys mial troche wiedzy o gospodarce i otoczajacym swiecie zrozumialbys bez problemu tak prosty temat ze – skoro bankster drukuje pieniadze na zawolanie z powietrza to nikt nie musi placic podatku bo nie ma takiej potrzeby. Zeby cos stworzyc powiedzmy stadion potrzebny jest do tego material, know how i sila robocza. I to wszystko mamy. Co to ma wspolnego z podatkiem zatem? Odpowiedz sam sobie i nie zawracaj wiecej glowy. A jak nie rozumiesz nadal to juz ci nikt i nic nie pomoze. Po co w ogole wiec placic podatki i czemu one sluza skoro nic nie finansuja? Odp. jest genialnie prosta i byla tutaj wiele razy juz podawana: do okradania ciemnoty pracujacej ponad sily zeby sie nie bogacila i nie zagrazala powodzeniu Ligi Oszustow. Jasne? Czy nadal nic nie swita?

  9. Maciej napisał(a):

    A jak wprowadzić państwo menedżerskie? Nie doczekam się chyba… Marko from Tropoja… proszę wytłumacz to wszystkim w końcu

  10. Marko napisał(a):

    A wiesz co to jest panstwo menedzerskie?

  11. irokez wysiedlony z ameryki napisał(a):

    Nieładnie p.Marko odpowiadać pytaniem na pytanie.Bardzo brzydko. To świadczy o chamstwie i braku kindersztuby. Czy wiesz co to jest – chamstwo i kindersztuba?
    I ty p.Marko oczywiście nie płacisz podatków tylko z nich korzystasz pisząc tutaj za forsę LO, która jest z podatków pracującego ludu miast i wsi oraz inteligencji zarobkowej, swoje rewelacje. Dziwię się cierpliwości i spokojowi właściciela tej strony, bardzo się dziwię.

  12. paweł napisał(a):

    A ja proponuję, jako właściciel strony, nie jątrzyć. Znowu mamy mieć krwawą jatkę? Znów mam prosić kata, by swoją siekierką szatkował komentarze? Kat tylko na to czeka. Przestańcie się wzajemnie prowokować. Wiadomo – doświadczenie to pokazuje – że mało kto jest się tu w stanie przekonać do swoich racji, a skoro już to wiadomo, to po prostu odpuśćmy. Nie pastwmy się nad sobą. Z góry mogę przewidzieć, co odpowie Marko i co następnie odpowie „irokez”. W tej przepychance nie będzie już niczego odkrywczego. Apeluję więc o umiar i wyciszenie. Nie wiem, może zacznijcie Panowie liczyć barany… Albo co…

    Pozdrawiam

  13. irokez wysiedlony z ameryki napisał(a):

    Najbardziej mnie interesuje nie tam liczenie baranów, bo ich w rtv, prasie, internecie i realu jest mnóstwo i się ich nie doliczymy, można od razu założyć, że jest ich nieskończoność. Mnie to interesuje to „Albo co….” Pozdrowionka – „Śmierć Czerwonym; dobry Czerwony, to martwy Czerwony!!!!”.
    To jak będzie z tym: „Albo co….” ????

  14. Marko napisał(a):

    Spokojnie Redaktorze. Nie bedzie jatki. Czasy sie zmieniaja i nie warto juz marnowac drogocennych chwil na prowokatorow. Pytanie o panstwo menedzerskie bylo zasadne. Jak wprowadzac cos, czego ludzie nie rozumieja? Pan Redaktorze tez nie rozumie, dlatego nie jest w stanie podjac dyskusji i woli dzialac starym stylu. A o zasadzie panstwa menedzerskiego bylo sporo w poprzednich czasach w zalaczonych komentarzach. Kto czytal ten wie, a kto nie moze poszukac i zwiekszyc ilosc otwarc witrynie Pana Redaktora.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *